Een nieuw cultureel-erfgoedconvenant met de Vlaamse Gemeenschap

Kortrijk is een ondernemende centrumstad met een rijk verleden. De stad wil zijjn historische troeven op een creatieve manier uitspelen.

Het cultureel-erfgoedconvenant is een overeenkomst tussen de stad Kortrijk en de Vlaamse Gemeenschap. Dankzij deze overeenkomst krijgt de stad de nodige middelen om het lokale erfgoedbeleid verder te ontwikkelen en te versterken. De middelen vanuit het convenant worden vooral ingezet om de werking van de erfgoedcel mogelijk te maken.

De erfgoedcel bevordert de zorg voor en ontsluiting van het lokale erfgoed. We doen dit door projecten uit te werken en te co├Ârdineren. De erfgoedcel stimuleert samenwerking en uitwisseling van kennis. Op die manier maken we de lokale erfgoedgemeenschap hechter en sterker.

De erfgoedcel wil de traditionele erfgoedspelers (musea, archief, bibliotheek, verenigingen en vrijwilligers) aanvullen en versterken. Door vernieuwende publieksactiviteiten rond cultureel erfgoed maken we meer en meer mensen gevoelig voor ons verleden.

Cultureel erfgoed omvat zowel roerend als immaterieel erfgoed. Met roerend erfgoed bedoelen we objecten, documenten en beeldmateriaal met een bijzondere cultuurhistorische waarde. Daarnaast is er zoiets als immaterieel erfgoed: tradities, verhalen, liederen, vaardigheden… alles wat niet tastbaar is.

De zorg voor het onroerend erfgoed (bouwkundig erfgoed, stadsgezichten en landschappen) behoort niet meteen tot de kerntaak van de erfgoedcel. Maar monumenten maken natuurlijk deel uit van ons collectief verleden en komen dan ook onvermijdelijk in onze werking aan bod.

Doelstellingen en Actiepunten

Tijdens de eerste convenantsperiode, van 2005 tot 2008 verdiende de Kortrijkse erfgoedcel zijn sporen en vond zijn eigen plaats tussen de vele erfgoedinstellingen en verenigingen. Met een aantal sterke projecten zette de erfgoedcel het lokale erfgoed mee op de kaart. Een greep uit de realisaties waar de erfgoedcel een hoofdrol in speelde:

– Inrichting van een Erfgoedhuis
– Maandelijkse elektronische erfgoednieuwsbrief en halfjaarlijks erfgoedjournaal
– Erfgoedwandeling “Sporen naar 1302” (2005)
– Tentoonstelling “Kunstwerkstede De Coene 1888-1977” (2006)
– Tentoonstelling, boek en DVD “De Vlaschaard” (2007)
– Stadsproject “Expo 58” (2008)

In het stedelijk meerjarenplan voor de periode 2008-2012 is een authentieke en vernieuwende beleving van het lokale erfgoed een belangrijke doelstelling. Het cultuurbeleidsplan 2008-2013 formuleert het zo: Kortrijkzanen koesteren hun verleden en geven het betekenis in een nieuw aantrekkelijk Kortrijk. Het afsluiten van een nieuwe cultureel-erfgoedconvenant is hierbij een logische stap.

In het nieuwe convenant worden 11 doelstellingen naar voor geschoven door de stad en de Vlaamse Gemeenschap.

De belangrijkste accenten van de stad zijn:

– Uitbouw van een Geheugen van Kortrijk. De erfgoedcel brengt het lokale erfgoed in kaart. Belangrijke collecties en thema’s worden opgenomen in een digitaal Geheugen van de stad of worden het onderwerp van onderzoek of publieksactiviteiten. Samen met de andere stedelijke erfgoedspelers wordt gewerkt aan een samenhangend en duurzaam beleid voor het bewaren, onderzoeken en ontsluiten van lokale collecties en thema’s.
– De netwerkrol van de erfgoedcel. De cel bemiddelt, co├Ârdineert, stimuleert contacten en doorbreekt hokjesmentaliteit. De erfgoedcel heeft ook aandacht voor de niet-professionele erfgoedspelers.
– De link met het stedelijke cultuurbeleid. Het lokale erfgoedbeleid kadert binnen het bredere cultuurbeleid van de stad, waar creatie, innovatie en design centraal staan. De erfgoedcel bevordert een eigentijdse en vernieuwende publiekswerking en gaat de samenwerking aan met lokale cultuurhuizen.
– Een aanbod voor kinderen en jongeren. De erfgoedcel investeert in educatie en een gezinsvriendelijk aanbod.
– Het stimuleren van de regionale erfgoedwerking.

Ook de Vlaamse Gemeenschap ziet voor Kortrijk een voortrekkersrol weggelegd, om vanuit een
intergemeentelijk samenwerkingsverband naar een regionaal cultureel-erfgoedconvenant te evolueren.
De Vlaamse Gemeenschap legt ook de nadruk op het in kaart brengen van collecties en organisaties en onderlijnt het belang van standaarden bij digitalisering. Een andere doelstelling is de aandacht voor diversiteit en interculturaliteit. Men vraagt ook om kennis en expertise uit te wisselen met andere erfgoedspelers in Vlaanderen en Brussel.

De Vlaamse Gemeenschap verwacht bovendien van de stad dat deze een lokaal ondersteuningsbeleid ontwikkelt. Zo’n beleid moet een regeling voorstellen voor de ondersteuning van erkende musea en archieven van lokaal niveau en voor de ondersteuning van lokale tijdschriften voor volkscultuur en geschiedenis.